આકાશના ઊંચા વાદળોમાં મેઘધનુષના સાતેય સુંદર રંગો — લાલ, નારંગી, પીળો, લીલો, વાદળી, જામ્બલી અને રાણી રંગ આનંદથી રહેતા હતા. આ રંગો જ્યારે પણ આકાશમાં પથરાતા, ત્યારે પૃથ્વી પરના બાળકો ખુશીથી નાચી ઊઠતા હતા.
પરંતુ એક દિવસ આ સાતેય રંગો વચ્ચે એક મોટો અહંકારનો વિવાદ ઊભો થયો. દરેક રંગ પોતાને સૌથી સુંદર, મહત્વપૂર્ણ અને શ્રેષ્ઠ સાબિત કરવા માંગતો હતો.
લાલ રંગે ગર્વથી કહ્યું, “હું આકાશ અને પૃથ્વીનો સૌથી મહાન રંગ છું! હું પ્રેમ, સાહસ અને સૂર્યના પ્રકાશાત્મક તેજનું પ્રતીક છું. મારા વગર દુનિયા ફીકી છે!”
નારંગી અને પીળા રંગે હસીને કહ્યું, “અરે લાલ! સૂર્ય અને પાકાં મીઠાં ફળોમાં અમારો જ રંગ ચમકે છે. અમે ઉજાસ અને ખુશીઓ ફેલાવીએ છીએ, તેથી અમે શ્રેષ્ઠ છીએ!”
લીલા રંગે પોતાની પિચકારી ઉડાવીને કહ્યું, “ચૂપ રહો બધા! આખી પૃથ્વી પર ઝાડ-પાન, જંગલો અને ખેતરોમાં મારો લીલો રંગ છવાયેલો છે. હું જીવન અને હરિયાળીનું પ્રતીક છું!”
વાદળી અને જામ્બલી રંગે પણ પોતાના અવાજ ઊંચા કર્યા અને આકાશ તથા સમુદ્રની સુંદરતાના વખાણ કર્યા. વાત એટલી વધી ગઈ કે સાતેય રંગો એકબીજાથી અલગ થઈ ગયા અને આકાશમાં કાળાં વાદળો છવાઈ ગયાં.
ત્યારે ચોમાસાનો વૃદ્ધ અને સમજદાર ‘પવનદેવ’ મોટેથી ગાજ્યો! પવનદેવે કડક અવાજે કહ્યું, “ઓ મૂર્ખ રંગો! તમે શા માટે આપસમાં ઝઘડી રહ્યા છો? શું તમે નથી જાણતા કે એકલા લાલ કે એકલા વાદળી રંગથી ક્યારેય સુંદર મેઘધનુષ નથી બનતું? જ્યારે તમે સાતેય રંગો ભેગા થઈને એકબીજાનો સાથ આપો છો, ત્યારે જ અદ્ભુત મેઘધનુષ પ્રગટ થાય છે!”
સાતેય રંગોને પોતાની મૂર્ખામીનો અહેસાસ થયો. તેમણે પોતાના અહંકાર છોડી દીધા અને એકબીજાના હાથ પકડીને આકાશમાં એક અદ્ભુત અર્ધવર્તુળાકાર ધનુષ બનાવ્યું.
જેવું આકાશમાં સપ્તરંગી મેઘધનુષ ખીલી ઊઠ્યું કે પૃથ્વી પરના બાળકો, પ્રાણીઓ અને પક્ષીઓ આનંદથી ઉછળી પડ્યા!
આ વાર્તા આપણને સુંદર બોધ આપે છે કે ‘વિવિધતામાં જ સાચી એકતા અને સુંદરતા છે’. આપણા સમાજમાં દરેક વ્યક્તિનો રંગ, રૂપ, ભાષા અને સ્વભાવ અલગ હોઈ શકે છે, પરંતુ જ્યારે આપણે બધા મળીને પ્રેમથી રહીએ છીએ ત્યારે જ સુંદર સૃષ્ટિનું નિર્માણ થાય છે.
**વિવિધતામાં એકતા અને અહંકારનો ત્યાગ:**
મેઘધનુષના સપ્ત રંગોની આ સુંદર વાર્તા બાળકોના મનમાં એકતા અને સહકારના ગુણોનું સિંચન કરે છે. આ વાર્તા બતાવે છે કે આપણો અહંકાર આપણને એકબીજાથી અલગ કરી દે છે અને જીવનમાં અંધકાર લાવી દે છે. પરંતુ જ્યારે આપણે ભેદભાવ ભૂલીને બધા સાથે મળીને કામ કરીએ છીએ, ત્યારે અદ્ભુત મેઘધનુષ જેવું સુંદર પરિણામ પ્રાપ્ત થાય છે. બાળકોએ શાળા અને સમાજમાં બધા મિત્રો સાથે મળીને રહેવાની પ્રેરણા લેવી જોઈએ.
**વાર્તાનો મુખ્ય બોધ અને જીવન મૂલ્યો:**
૧. ક્યારેય ઈમાનદારી અને સત્યનો માર્ગ ન છોડવો.
૨. મુશ્કેલીના સમયે ધૈર્ય, શાંતિ અને વિવેકથી કામ લેવું.
૩. બીજાના દુઃખમાં સહાનુભૂતિ દાખવવી અને બને તેટલી મદદ કરવી.
૪. સમયનું સન્માન કરવું અને આળસ છોડીને સખત પરિશ્રમ કરવો.
૫. સંકટના સમયે એકતા અને પરસ્પર સહયોગ જ આપણું સાચું બળ છે.
આ બોધપ્રદ વાર્તાથી બાળકોના માનસિક અને ચારિત્રિક વિકાસમાં અદ્ભુત સંસ્કારોનું સિંચન થાય છે. જ્યારે મનમાં સત્ય, ઈમાનદારી, ધૈર્ય અને હિંમત જેવા સદ્ગુણો હોય છે, ત્યારે જીવનની ગમે તેવી કઠિન પરિસ્થિતિમાંથી બહાર નીકળવાનો સુંદર માર્ગ આપોઆપ મળી રહે છે. સજ્જનતા, પરોપકાર અને પ્રભુભક્તિ જ આપણો સાચો વૈભવ છે. દરેક બાળકે આવી સુંદર વાર્તાઓ વાંચીને પોતાના જીવનને ઉજ્જવળ બનાવવું જોઈએ.
