સરોજિની નાયડુ: ભારતની કોયલ અને સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામની વીરાંગના

સરોજિની નાયડુ એક અદ્ભુત કવયિત્રી, પ્રખર વક્તા, મહિલા સશક્તિકરણના પ્રણેતા અને સ્વાતંત્ર્ય સેનાની હતાં. તેમની મધુર કાવ્યરચનાઓને કારણે મહાત્મા ગાંધીએ તેમને “ભારતની કોયલ” (Nightingale of India)નું બિરુદ આપ્યું હતું.

જન્મ, શિક્ષણ અને કાવ્યયાત્રા

તેમનો જન્મ 13 ફેબ્રુઆરી 1879ના રોજ હૈદરાબાદમાં થયો હતો. પિતા અઘોરનાથ ચટ્ટોપાધ્યાય વૈજ્ઞાનિક હતા. લંડનની કિંગ્સ કોલેજ અને કેમ્બ્રિજમાંથી અભ્યાસ કર્યો. તેમણે ‘The Golden Threshold’, ‘The Bird of Time’ અને ‘The Broken Wing’ જેવા કાવ્યસંગ્રહો લખ્યા.

કોંગ્રેસ પ્રમુખ અને આંદોલનો

1925માં કાનપુર કોંગ્રેસ અધિવેશનના અધ્યક્ષ બની કોંગ્રેસના પ્રમુખ બનનાર પ્રથમ ભારતીય મહિલા બન્યાં. 1930ની સવિનય કાનૂનભંગ ચળવળ દરમિયાન ધારાસણા મીઠા સત્યાગ્રહનું સફળ નેતૃત્વ કર્યું અને જેલવાસ ભોગવ્યો.

પ્રથમ મહિલા રાજ્યપાલ

1947માં આઝાદી બાદ ઉત્તર પ્રદેશના પ્રથમ મહિલા રાજ્યપાલ બન્યાં. 2 માર્ચ 1949ના રોજ લખનઉમાં તેમનું નિધન થયું. તેમની જન્મજયંતિ 13 ફેબ્રુઆરી રાષ્ટ્રીય મહિલા દિવસ તરીકે ઉજવાય છે.